|
| |
|
|
|
Çocuk
Sağlığı ve Gelişimi
|
KOLİN
Bir çeşit B vitaminidir. Yağların vücutta işlenmesini, yakılmasını böylelikle
de karaciğerin yağlanmasını engelleyen bir faktördür. Yiyeceklerde bol
miktarda olmasına karşın suya karşı dirençsizdir. Besinlerin pişirilmesi,
işlenmesi ve saklanması esnasında kolaylıkla bozulur. Ayrıca bir çok ilaçlar
onu etkisiz kılarlar. Barsaklardan kolaylıkla emilir ve kan-beyin bariyerini
geçebilen yegane vitamindir. Bu özelliği ile beyindeki kimyasal olaylarda rol
almaktadır. Kendisine hafıza vitamini de denilmektedir. Sinirlerdeki
iletilerde önemli görevi olan asetilkolin maddesi için gerekli bir moleküldür.
Kolin Eksikliği
Tek başın bunun eksikliğini görmek pratikte mümkün değildir.
Genellikle protein eksikliğine eşlik eder. Bu belirtiler ya deneysel olarak ya
da diğer vitaminlerin eksikliği ile birlikte oluşur.
- Yağ metabolizması bozulur. Yağ vücutta özellikle karaciğerde
birikmeye başlar.
- Hücre zarlarının bütünlüğü ve sağlamlığı bozulur. Kolin
eksikliğinden dolayı oluşan bu sorun özellikle sinir liflerindeki myelin
kılıfında kendini gösterir.
Kolin Fazlalığı
Belirli bir araz tanımlanmamıştır. Besinlerle olmayıp, ilaç şeklinde yüksek
dozlarda alındığında zeminde epilepsi (=Sara hastalığı) bulunan kişilerde
bunu uyarabilmektedir.
Kolinin Tedavide Kullanımı
Diğer B Vitaminleri ile birlikte geniş kullanım alanı vardır. Bu gün
her kullanıldığı alanda etkileri bilimsel olarak net değildir. Genellikle
kullanıldığı konular,
- Sinir ileti sorunlarında, hafıza problemlerinde, adale seyirmeleri, kalp
çarpıntıları ve Alzheimer hastalığında, Huntington Koresinde,
- Hepatit, siroz gibi Karaciğer ve böbrek hastalıklarında,
- Bazı ilaçların yan etkilerini gidermek için, örneğin Fenotiazin
grubu ilaçların tardif diskinezi denilen yüz kaslarında kasılma ve
spazmlar yapmasında ,
- Ayrıca baş ağrısı, gerginlik, istahsızlık, kabızlık, glokom vb. göz
sorunlarında, kulak çınlaması vb. kulak şikayetlerinde,
- Kanda kolesterol yüksekliği ve damar sertliği, safra kesesi taşları,
hipertansiyon ve kalp krizi riskini azaltmak için önerilmektedir.
Kolin Gereksinmesi ve Doğal Kaynakları
Belirlenmiş günlük gereksinim miktarları yoktur. Ortalama olarak günlük
500 mg. yeterli görülmektedir. Yiyeceklerle bu miktar alınabilmektedir.
Gerektiğinde dışarıdan sağlanacak olursa inositol ile birlikte alınması
daha uygun olmaktadır zira her ikisi birlikte daha etkili olmaktadır. Lesitin
içersinde doğal olarak birlikte bulunurlar. 1000 mg. dan fazla alınması önerilmez,
bunun başka yan etkileri olabilir.
Doğal olarak canlı her hücrede bulunduğu için her türlü sebze ve
hayvan etinde vardır. İnsan vücudu kolini glisin isimli amino asitten elde
edebilir. Soya fasülyesindeki lesitin de boldur. Yumurta, balık, yeşil
yapraklı sebzeler, karaciğer kolin içeriğinden zengindir.
Vitaminler Sayfasına Dön
| |
|
